Το 2023 συμπληρώθηκαν δέκα χρόνια από την έναρξη της εφαρμογής και της διάδοσης της θερμομόνωσης με εμφύσηση στην Ελλάδα από τη FUV. Η πορεία αυτή αποτυπώνεται σε πέντε βασικά σημεία και καταλήγει σε μία κεντρική αρχή: η πραγματική εξοικονόμηση ενέργειας αρχίζει από τη μείωση των απωλειών του κτιρίου.
1 Η μείωση του ενεργειακού αποτυπώματος
Κάθε τετραγωνικό μέτρο εφαρμογής Supafil αντιστοιχεί σε μείωση 0,02 kg διοξειδίου του άνθρακα. Για την περίοδο 2013-2023, η συνολική συνεισφορά της FUV υπολογίζεται σε περίπου 1.100 τόνους CO₂. Ένας τόνος CO₂ καταλαμβάνει όγκο περίπου 636 m³, γεγονός που αποδίδει το πραγματικό μέγεθος αυτής της ποσότητας.
2 Η μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης
Κατά την πρώτη δεκαετία εφαρμογής, η FUV υπολογίζει ότι η ενεργειακή κατανάλωση για τη θέρμανση των τοίχων μειώθηκε κατά περίπου 80% σε περισσότερες από 1.000 κατοικίες. Σε χαρακτηριστικό παράδειγμα, ένα διαμέρισμα με 55 m² εκτεθειμένων τοίχων απαιτούσε περίπου 1.210 kWh ετησίως για τη θέρμανση των συγκεκριμένων τοίχων. Μετά την εφαρμογή, η ανάγκη περιορίστηκε στις 140 kWh, δηλαδή μειώθηκε κατά 1.070 kWh τον χρόνο.
Η συγκεκριμένη μέτρηση αφορά αποκλειστικά τους τοίχους στους οποίους πραγματοποιήθηκε η επέμβαση και όχι το σύνολο του διαμερίσματος, όπως η οροφή ή τα κουφώματα. Η εξοικονόμηση ενέργειας δεν είναι η απλή μετάβαση από το πετρέλαιο στο φυσικό αέριο, στην αντλία θερμότητας ή στα φωτοβολταϊκά. Εξοικονόμηση είναι η μείωση της ίδιας της ανάγκης του κτιρίου να καταναλώσει ενέργεια.
3 Φθηνότερη θέρμανση και ψύξη
Η μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης μεταφράζεται σε μικρότερο κόστος θέρμανσης και ψύξης. Σε χαρακτηριστικό οικονομικό παράδειγμα, μια εφαρμογή κόστους 1.650 ευρώ προσφέρει ετήσια εξοικονόμηση περίπου 640 ευρώ. Το σημείο απόσβεσης, το break-even point, επιτυγχάνεται έτσι σε περίπου 2,5 χρόνια. Μετά την απόσβεση, η εξοικονόμηση μετατρέπεται σε άμεσο οικονομικό όφελος για τον ιδιοκτήτη.
Η μικρότερη ενεργειακή ανάγκη περιορίζει παράλληλα την επίδραση που έχουν στον οικογενειακό προϋπολογισμό οι διαρκείς αυξήσεις των τιμών της ενέργειας. Στο ίδιο παράδειγμα, το διαμέρισμα χρειάζεται πλέον 140 kWh αντί για 1.210 kWh ετησίως για τη θέρμανση των τοίχων που μονώθηκαν.
4 Λύσεις σε δύσκολες αστικές περιπτώσεις
Η εφαρμογή της εμφύσησης αναπτύχθηκε μέσα στις πραγματικές συνθήκες του ελληνικού αστικού κτιριακού αποθέματος. Σε αρκετές περιπτώσεις, όπως σε μια ακάλυπτη μεσοτοιχία, η συμβατική επέμβαση θα απαιτούσε σκαλωσιά και σειρά πρόσθετων εργασιών, των οποίων το κόστος μπορούσε να ξεπεράσει το κόστος της ίδιας της θερμομόνωσης. Για πολλούς ιδιοκτήτες η εναλλακτική ήταν να μην πραγματοποιήσουν καμία παρέμβαση.
Η ύπαρξη θερμογεφυρών δεν αποτελεί λόγο για την πλήρη απόρριψη μιας παρέμβασης που μπορεί να μειώσει ουσιαστικά τις απώλειες. Η απαίτηση μιας θεωρητικά τέλειας λύσης, όταν αυτή δεν είναι τεχνικά ή οικονομικά εφικτή, μπορεί να οδηγήσει τον ιδιοκτήτη στην αδράνεια και στη συνεχιζόμενη ενεργειακή φτώχεια. Η εμφύσηση έδωσε τη δυνατότητα θερμικής θωράκισης σε περιπτώσεις που έως τότε παρέμεναν χωρίς πρακτική και οικονομικά προσιτή λύση.
5 Η τεχνολογική εξέλιξη της εμφύσησης
Η εμφύσηση είναι εξειδικευμένη τεχνική εφαρμογή και όχι μια πρόχειρη κατασκευαστική πατέντα. Απαιτεί συγκεκριμένη τεχνογνωσία, κατάλληλο εξοπλισμό και έλεγχο της πυκνότητας του υλικού. Μέσα από οπές διαμέτρου μόλις 2,5 cm μπορούν να διοχετευθούν περισσότερα από 200 kg θερμομονωτικού υλικού σε διάκενο πλάτους 7-8 cm, χωρίς ο τεχνίτης να έχει οπτική επαφή με το εσωτερικό του τοίχου. Η εφαρμογή ολοκληρώνεται μέσα σε μία ημέρα.
Ο χαμηλός χρόνος και το περιορισμένο κόστος εφαρμογής είναι αποτέλεσμα τεχνολογικής εξέλιξης και συσσωρευμένης εμπειρίας. Έπειτα από δέκα χρόνια εφαρμογών, η FUV έχει συγκεντρώσει τη μεγαλύτερη καταγεγραμμένη εμπειρία τεχνικών εφαρμογών εμφύσησης στην Ελλάδα. Η εξέλιξη αυτή μπορεί να συγκριθεί με τη συμβολή του Ford στην αυτοκίνηση: μια τεχνολογία γίνεται προσιτή σε περισσότερους ανθρώπους και ιδιαίτερα σε όσους διαθέτουν περιορισμένους οικονομικούς πόρους.
Πρώτα μειώνονται οι απώλειες
Το τελικό συμπέρασμα του απολογισμού είναι σαφές. Για φθηνότερη θέρμανση και ψύξη απαιτούνται πρώτα καλύτερα κτίρια. Η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών ή αντλιών θερμότητας δεν υποκαθιστά τη μείωση των θερμικών απωλειών. Πρώτα περιορίζεται η ενέργεια που χρειάζεται το κτίριο και στη συνέχεια επιλέγεται ο τρόπος με τον οποίο θα θερμανθεί ή θα ψυχθεί.
Η φθηνότερη ενέργεια είναι εκείνη που δεν χρειάζεται να καταναλωθεί. Στη μείωση των απωλειών βρίσκονται η ουσιαστική ενεργειακή αναβάθμιση, η εξοικονόμηση ενέργειας και η βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης.